DÙ TRIỀU TIÊN DỌA HỦY CUỘC HỌP THƯỢNG ĐỈNH NHƯNG MỸ “VẪN HY VỌNG” MỌI CHUYỆN SẼ DIỄN RA NHƯ DỰ KIẾN

Cuộc họp dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và lãnh tụ Triều Tiên Kim Jong Un (phải) được xem là một hội nghị thượng đỉnh lịch sử.

Triều Tiên hôm 16/5 tuyên bố có thể hủy bỏ cuộc họp thượng đỉnh với Tổng thống Mỹ Donald Trump, nếu Washington kiên quyết theo đuổi thỏa thuận phi hạt nhân hóa “một chiều” của mình, khiến hội nghị thượng đỉnh lịch sử giữa lãnh tụ Triều Tiên và Tổng thống Mỹ rơi vào tình trạng bấp bênh, lật ngược những tiến bộ ngoại giao đã đạt được trong nhiều tuần qua.
Hãng thông tấn chính thức của Triều Tiên KCNA cho biết Bình Nhưỡng đã hủy các cuộc đàm phán cấp cao với Seoul, dấu hiệu về trục trặc đầu tiên giữa lúc mối quan hệ song phương đang ấm dần. KCNA sau đó dẫn lời Thứ trưởng Ngoại giao Kim Kye Gwan nói rằng số phận của thượng đỉnh Mỹ-Triều, cũng như mối quan hệ song phương, “sẽ rõ ràng” nếu Washington đề cập đến một tiến trình phi hạt nhân hóa “kiểu Libya” đối với Triều Tiên.
Ông Kim Kye Gwan nói: “Nếu người Mỹ dồn chúng tôi vào đường cùng để ép chúng tôi đơn phương từ bỏ hạt nhân, thì chúng tôi không còn muốn một cuộc đối thoại như thế nữa, và không thể làm gì khác hơn là xét lại có nên tiến tới hội nghị thượng đỉnh giữa Hoa Kỳ với Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên hay không”.
Ông Kim đặc biệt chỉ trích cố vấn an ninh quốc gia Hoa Kỳ John Bolton, người đã kêu gọi Triều Tiên phải nhanh chóng từ bỏ kho vũ khí hạt nhân của mình trong một thỏa thuận tương tự như Libya từ bỏ vũ khí hủy diệt hàng loạt.
Trước đây, Triều Tiên từng đụng độ với ông Bolton khi ông làm việc dưới thời chính quyền Tổng thống Bush. Triều Tiên từng dùng những từ ngữ nặng nề để nói về ông Bolton, như là “đồ cặn bã” và “kẻ hút máu”.
Thứ trưởng Kim nói: “Trong quá khứ, chúng tôi đã vạch trần tính chất của ông Bolton, và bây giờ chúng tôi không thể giấu sự ác cảm của mình đối với ông ta”.
“Chúng tôi không che giấu cảm giác ghê tởm của chúng tôi đối với ông ta,” tuyên bố do Thứ trưởng Ngoại giao Kim Kye-gwan viết, nêu rõ.
Trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình dịp cuối tuần rồi, ông Bolton nói rằng Bắc Hàn có thể đi theo “mô hình Libya” trong việc tiến hành phi hạt nhân hóa theo cách có thể kiểm tra được.Tuy nhiên, điều này khiến cho Bình Nhưỡng cảm thấy bị báo động.
Bắc Hàn đã từng theo dõi diễn biến tại Libya, nơi mà Đại tá Gaddafi từ bỏ chương trình hạt nhân và rồi bị các phiến quân do phương Tây hậu thuẫn giết chết chỉ vài năm sau đó.
Về phần chính quyền ông Trump vẫn hy vọng là cuộc họp thượng đỉnh với Bắc Hàn sẽ diễn ra như dự kiến, bất chấp những đe dọa hủy bỏ từ phía Bình Nhưỡng.
Phát ngôn viên Bạch Ốc nói rằng tổng thống Mỹ vẫn đang sẵn sàng chờ đón cuộc gặp. Vài giờ đồng hồ trước, Bắc Hàn ra một tuyên bố đầy giận dữ, nói họ có thể rút khỏi cuộc gặp nếu như Mỹ khăng khăng đòi Bình Nhưỡng phải từ bỏ vũ khí hạt nhân.
Cuộc gặp rất được trông đợi giữa hai nhà lãnh đạo theo dự kiến diễn ra vào ngày 12/06, tại Singapore.
“Tổng thống đã sẵn sàng cho cuộc gặp,” phát ngôn viên Bạch Ốc Sarah Sanders nói. “Nếu nó không diễn ra, chúng tôi sẽ tiếp tục chiến dịch tạo áp lực tối đa, vốn đang diễn ra rồi.”
Khi được hỏi liệu cuộc gặp có được thực hiện hay không, ông Trump nói: “Chúng ta sẽ phải chờ xem.”
Ông lặp lại rằng Hoa Kỳ vẫn yêu cầu việc phi hạt nhân hóa từ phía Bắc Hàn. Thỏa thuận mang tính đột phá – ông Kim và ông Trump đồng ý gặp nhau – đạt được sau khi Bắc Hàn nói họ cam tiến tới có một bán đảo Triều Tiên phi hạt nhân.
Hiện vẫn có những chi tiết chính xác, nhưng Bắc Hàn đã mời truyền thông nước ngoài tới chứng kiến việc dỡ bỏ địa điểm thử hạt nhân chính của mình vào cuối tháng này.

Điều gì khiến Bắc Hàn đột nhiên nổi giận?
Tuyên bố từ Bắc Hàn, do truyền thông nước này đăng tải, nói rằng Bình Nhưỡng đã rất trông đợi cuộc họp thượng đỉnh, nhưng nay “hoàn toàn thất vọng” về những nhận xét mang tính bất cẩn gần đây của Mỹ. Bắc Hàn chỉ đích danh tới Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ, ông John Bolton.
Ông Kim Kye-gwan nói: “Nếu Hoa Kỳ tìm cách dồn chúng tôi vào chân tường để buộc chúng tôi đơn phương từ bỏ hạt nhân, thì chúng tôi không còn quan tâm tới việc đối thoại nữa.”
Là một người rất được kính trọng trong giới lãnh đạo Bắc Hàn và đã từng tham gia đàm phán với Mỹ trước đây, khó có khả năng lời tuyên bố của Thứ trưởng Ngoại giao Kim Kye-gwan không được đích thân ông Kim Jong-un tán thành.
Vài giờ trước khi ra tuyên bố, trong một tín hiệu cho thấy vấn đề đang ngày càng trở nên nghiêm trọng, Bắc Hàn cũng đã rút khỏi cuộc họp đã được lên lịch với Nam Hàn vào hôm thứ Tư do tức giận về cuộc tập trận chung Mỹ-Hàn.
Một phát ngôn viên chính phủ Trung Quốc đã thúc giục cả Bắc Hàn và Hoa Kỳ mỗi bên hãy “nhượng bộ một ít” trước khi diễn ra các cuộc đàm phán

VOA, BBC

Marc Samuels

Yen Green tea