Chính Quyền Trump nhắm vào người tị nạn Việt Nam?

 

Một thành phố lều trại tại Trại Pendleton năm 1975 có những người tị nạn Việt Nam chạy trốn sau sự sụp đổ của Sài Gòn. (Don Bartletti)

Những ngày đầu tháng 9 năm 2018, tiếp tục nhiệm vụ cần thiết của mình để giải thoát Hoa Kỳ khỏi những người nhập cư, chính quyền Trump đang chú ý đến những người tị nạn Việt Nam đã sống ở Hoa Kỳ hơn một phần tư thế kỷ và nỗ lực trục xuất họ trở về Việt Nam – bất chấp một thỏa thuận song phương chính thức giữa Hoa Kỳ và Việt Nam là người tị nạn người đã đến đây trước năm 1995, tức là trước khi bình thường hóa quan hệ giữa hai nướcsẽ không được trục xuất về cố hương. Không cần biết những ngườinày theo diện nào, kể cả HO, con lai, bảo lãnh gia đình và không ngoài những di dân bất hợp pháp từ Việt Nam.

Trong một số trường hợp, những người tị nạn đã bị giam trong các trại giam nhiều năm, và bất chấp quyết định của Tòa án Tối cao cho biết chính phủ không thể giam giữ ai đó trong một thời gian dài nếu không chắc đất nước đó sẽ chấp nhận người bị trục xuất.

Sau khi chiến tranh Việt Nam kết thúc, và sau khi chính quyền cộng sản Bắc Việt cai trị đất nước, hàng trăm ngàn người Nam Việt Nam và rất nhiều người trong số đó đã chiến đấu bên cạnh hoặc hợp tác với các lực lượng đồng minh Mỹ đã chạy trốn vì an toàn, thường lên những chiếc thuyền ọp ẹp để vượt qua bờ đại dương. Trong nhiều trường hợp, người tỵ nạn là người không quốc tịch, vì họ là công dân của miền Nam Việt Nam, một đất nước đã bị xóa sổ khi kết thúc chiến tranh. Sau đó, gần 1,3 triệu người cuốicùng đã được định cư ở Mỹ, khoảng 200.000 người đang sống xung quanh Little Saigon của Quận Cam.

Và chắc chắn trong một cộng đồng như vậy sẽ bao gồm một số người vi phạm pháp luật, và trên 10.000 người Việt Nam đã bị các thẩm phán nhập cư trục xuất sau khi bị kết tội nhiều lần và nghiêm trọng tại các tòa án hình sự của Mỹ. Nhưng trong hơn ba thập kỷ sau khi chiến tranh kết thúc, chính quyền Việt Nam từ chối chấp nhận những người bị trục xuất từ Hoa Kỳ, xem những người tị nạn là kẻ thù chính trị hoặc có thể là gián điệp của Mỹ.

Điều đó đã thay đổi vào năm 2008, khi chính quyền Tổng Thống George W. Bush đạt được thỏa thuận với Việt Nam, theo đó Việt Nam sẽ đồng ý nhận lại những người đã đến Hoa Kỳ sau ngày 12 tháng 7 năm 1995 mà bị Hoa Kỳ trục xuất. Những từ ngữ trong hiệp ước rất quan trọng như sau:

“Công dân Việt Nam đến Hoa Kỳ trước ngày 12 tháng 7 khi 1995 không phải quay trở lại Việt Nam khi bị Hoa Kỳ trục xuất theo Hiệpđịnh này ngày mà quan hệ ngoại giao được thiết lập lại giữa Chính phủ Hoa Kỳ và Chính phủ Việt Nam. Chính phủ Hoa Kỳ và Chính phủ Việt Nam duy trì các vị trí pháp lý tương ứng với công dân Việt Nam đã rời Việt Nam sang Hoa Kỳ trước ngày đó. ”

Trong vài thập kỷ qua chính phủ Mỹ đã bảo vệ công bằng cho những người tị nạn, đúng theo thỏa thuận đã được ký trước đây. Nhưng gần đây chính quyền của Trump đã kháng cáo trong các vụ kiện của tòa án – các tổ chức nhân quyền cho người di dân đang kiện để ngăn chặn các vụ bắt giữ và trục xuất – rằng câu thứ hai có hiệu lực phủ nhận điều đầu tiên, vì vậy Hoa Kỳ có thể trục xuấtngười tị nạn Việt Nam nếu họ có hành vi khiến họ không đủ điều kiện để ở lại Mỹ.

“Thỏa thuận này không thực sự nghiêm cấm việc xóa bỏ trong thời gian nhất định”, chính phủ lập luận trong các tài liệu tòa án.

Sau đó là một loạt các cuộc tranh luận quan trọng. Chính quyền Trump chỉ đơn giản là cố gắng để phá vỡ các điều khoản của thỏa thuận – và cho đến nay đã thành công trong ít nhất 11 trường hợp,mặc dù nó không rõ ràng tại sao Việt Nam đã đồng ý để cho những người bị trục xuất. Theo các báo cáo, những người bị trục xuất đã gặp khó khăn khi tìm địa điểm sống và được phép làm việc tại Việt Nam.

Theo các tin tức thân cận của tòa Bạch Ốc tất cả nỗ lực đã tập trung vào những người tị nạn đến đây là những người đàn ông trẻ (thường) có một gia đình không được hoàn hảo và kiến thức xã hội bị hạn chế. Một số trong những người này rơi vào tầm ngắm của các băng đảng tội phạm được hứa hẹn với các mức độ khác nhau, từ sở hữu ma túy đến cướp giật và một vài vụ giết người. Nên chính phủ Mỹ đã không muốn để cho họ trở về cộng đồng với một đời sống bình thường.

Đây là một trường hợp điển hình, trong đó chính quyền Trump đã tăng cường mạnh để cố gắng giảm số lượng người nhập cư sống ở Hoa Kỳ. Theo tôi, nếu chính phủ tin rằng đó là lợi ích tốt nhất của quốc gia để trục xuất người tị nạn Việt Nam bị kết tội, thì nên mở lại thỏa thuận năm 2008 và tạo một cơ chế rõ ràng, hợp pháp để làm như vậy.

Nguyễn Quang Thắng

(Theo LA Times) http://www.latimes.com/opinion/la-ol-enter-the-fray-in-yet-another-heavy-handed-1536161234-htmlstory.htm

Nguồn Đất Việt

Marc Samuels

Yen Green tea